Rusia nisi të hartojë një plan të detajuar për ta shkëputur termocentralin më të madh të Evropës në Zaporizhzhia nga rrjeti energjetik i Ukrainës, shkruan The Guardian. Kjo do të rrezikonte që sistemi i centralit të dëmtohej, duke sjellë pasoja katastrofike. Më pas erdhi njoftimi përfundimtar se dyshja e fundit e reaktorëve të punës në centralin bërthamor Zaporizhzhia janë shkëputur nga rrjeti i energjisë elektrike i Ukrainës, thotë agjencia shtetërore bërthamore. Zjarret aty pranë me sa duket kanë ndërhyrë në linjat ajrore të energjisë elektrike, duke shkëputur vendin e kontrolluar tani nga Rusia nga rrjeti kombëtar për herë të parë ndonjëherë. Impianti vazhdon të furnizohet me energji nga një termocentral lokal, shtoi Energoatom. Ai vjen mes shqetësimeve në rritje për luftimet pranë kompleksit, i cili është centrali më i madh bërthamor në Evropë. Zjarret në një termocentral aty pranë ndërhynë në linjat ajrore të energjisë, tha të enjten agjencia shtetërore bërthamore e Ukrainës. “Si rezultat, dy njësitë e fuqisë funksionale të stacionit u shkëputën nga rrjeti.”
Alarmi nga udhëheqësit botërorë
Udhëheqësit botërorë kanë bërë thirrje që zona e Zaporizhzhia të çmilitarizohet pasi u shfaqën pamjet e automjeteve të ushtrisë ruse brenda uzinës. Liderët perëndimorë e kanë paralajmëruar më parë Rusinë që të mos e shkëpusë centralin nga rrjeti ukrainas për ta lidhur me rrjetin elektrik rus. Por Petro Kotin, kreu i kompanisë së energjisë atomike të Ukrainës, tha në një intervistë për The Guardian se inxhinierët rusë kanë hartuar tashmë një plan të ndërprerjes mbi bazën e planifikimit të emergjencës. “Ata ia paraqitën planin punëtorëve në uzinë dhe punëtorët e uzinës na e paraqitën ne. Parakushti për këtë plan është dëmtimi i rëndë i të gjitha linjave që lidhin termocentralin bërthamor Zaporizhzhia me sistemin ukrainas”, tha Kotin. Ai ka frikë se ushtria ruse tani po synon ta shkëpusë lidhjen energjetike me Ukrainën për ta bërë realitet skenarin e emergjencës.
Alarmi nga BE
Dhjetëra vende si dhe BE-ja kanë kërkuar tërheqjen e menjëhershme të trupave ruse nga centrali bërthamor i pushtuar në Zhaporizhzhia, Ukrainë. “Stacionimi i personelit ushtarak dhe armëve ruse në objektin bërthamor është i papranueshëm”, thuhet në një deklaratë të përbashkët të nënshkruar nga SHBA, Britania, Kanadaja, Australia, Japonia dhe Zelanda e Re mes 41 vendeve. “Dislokimi i personelit ushtarak dhe armatimit rus në objektin bërthamor është i papranueshëm dhe shpërfill sigurinë dhe parimet që të gjithë anëtarët e IAEA (Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë Atomike) janë zotuar t’i respektojnë”, tha grupi në një deklaratë. Termocentrali bërthamor i Zaporizhzhia është “shënjestra” momentale e Rusisë dhe ka qenë vazhdimisht nën sulm. Zona është aktualisht e kontrolluar nga ushtarët rusë, por prej ditësh ka qenë në qendër të bombardimeve të njëpasnjëshme. Kievi ka akuzuar vazhdimisht frocat ruse për përgjegjësinë mbi bombardimet që rrezikojnë 6 reaktorët e centralit, që do të rezultonte në një katastrofë.
Sa të rrezikuar jemi nga shpërthimi
Rrezja e kontaminimit do të prekte dy shtete të Ballkanit, nëse do të shpërthente. Sipas një harte të publikuar në rrjetet sociale, rrezja e kontaminimit nga shpërthimi i një reaktori do të shtrihej deri mbi Rumani dhe një pjesë të Bullgarisë, thuajse në pjesën më të madhe të Ukrainës, Moldavisë, mbi gjysmën e Bjellorusisë dhe një pjesë të madhe të Rusisë. Shpërthimi i tij do të hidhte “në erë” Evropën.
SHBA në gatishmëri
SHBA pret që Rusia t’i kthejë kontrollin e plotë të centralit në Ukrainë dhe të respektojë masat mbrojtëse të Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike, si dhe të sigurojë akses në termocentral, shtoi zyrtari. “Kjo është një situatë që qeveria e SHBA në të gjithë bordin dhe komuniteti i sigurisë kombëtare po e shikon shumë, shumë nga afër. Ne jemi shumë të shqetësuar për operacionet ushtarake në ose pranë ndonjë prej objekteve të energjisë bërthamore të Ukrainës dhe shumë të shqetësuar për çdo raportim të dëmtimit në mënyrë specifike të linjave të energjisë Zaporizhzhia,” tha zyrtari.
